Cowboy
De media hebben de zaak serieus opgeblazen. Tijdens
de voorverkiezingen ging de meeste aandacht naar Janoekovitsj. Op de Oekraïense
radio en televisie waren spots te zien en te horen over hoe goed en fantastisch
de man wel is. "Alsof ik dertig jaar terug in de tijd reisde: back in the
USSR," reageerde Zbrozhek ironisch. De oppositie werd door het slijk
gehaald. Zo werd Joesjtsjenko afgebeeld als een cowboy die ganse dagen naar
countrymuziek luisterde. Zbrozheks verdict was hard: de Oekraïense media hadden
gefaald in hun informatieoverdracht en ze waren niet onafhankelijke of kritisch
geweest. Ze werden gedicteerd van bovenaf. De westerse media hadden op hun beurt
het punt gemist waar het uiteindelijk om draaide. Ze hadden moeten uitleggen
waarom de aanhang van Joesjtsjenko herverkiezingen eiste, waarom duizenden
mensen eigenlijk op straat kwamen. De verkiezingsfraude was de zoveelste
overheidsfraude op rij. De gestolen verkiezingen waren de druppel die de emmer
lieten overlopen.
De verkiezingen zullen gaan over
het splitsen van Oekraïne in een geïndustrialiseerd oosten en een morderner
westen, of dat beweert Janoekovitsj toch. Een strijd tussen een kapitalistische
toekomst en een communistisch verleden, merkte een aanwezige op. Misschien, maar
hier moet alweer genuanceerd worden. Volgens Zbrozhek is het wel zo dat er een
soort verdeeldheid is onder de bevolking. Taalkundig is er het Russisch- en het
Oekraïens-sprekende gedeelte; religieus de Russisch- en de Oekraïens-orthodoxe
aanhang. Toch is samenleven mogelijk: in het dagelijkse leven lukt het al
decennialang. Het is juist de politiek van Janoekovitsj die de splitsing
aangrijpt en polariseert. Het laatste, wanhopige, politieke wapen tegen
Joesjtsjenko, want met gif wil het ook niet al te best lukken. Bovendien vormt
het oosten geen coherent blok tegen het westen en omgekeerd ook niet. Er zijn
wel spanningen, maar niet van die aard dat het resoluut zou leiden tot een
splitsing. "Hoe dan ook," concludeerde Zbrozhek: "wie de nieuwe president zal
worden, zal sowieso moeten balanceren en goed doen voor iedereen."
transparantie
"Ik stem op Joesjtsjenko en zal blijven stemmen tot mijn stem erkend is," bekende Zbrozhek, doelend op het massale bedrog van de eerste kiesronde. In Oekraïne, moet je weten, is er enkel stemrecht, geen stemplicht. In gebieden waar Janoekovitsj populair is, was de opkomst 'toevallig' groter, dan in gebieden waar Joesjtsjenko populair is. Vreemd, als je weet dat na de uitslag duizenden aanhangers van de oppositieleider op straat kwamen. Aan de bereidwilligheid tot stemmen kan het niet gelegen hebben. "Janoekovitsj zal ook wel veel stemmen achter zijn naam gekregen hebben. Hij betaalde de mijnwerkers uit, verhoogde de pensioenen en werkloosheidsuitkeringen. Allemaal populistische daden om stemmen te ronselen, maar die uitgaven waren totaal niet voorzien in het krappe budget. Joesjtsjenko daarentegen denkt op langere termijn en heeft daarom deels meer stemmen. Hij streeft ook naar een constructief en transparant bestuursapparaat dat komaf maakt met corruptie."